Z radością informujemy, że Centrum Archeologii Podwodnej UMK w Toruniu stało się wielkim triumfatorem szóstej edycji ogólnopolskiego plebiscytu „10 najważniejszych odkryć archeologicznych 2025. Archeologiczne Sensacje 2025”, organizowanego z inicjatywy czasopisma „Archeologia Żywa”, w którym zwycięzców wyłaniały zarówno kapituła konkursowa, jak i głosowanie publiczności. Wygraliśmy w aż trzech kategoriach, co stanowi wyjątkowe docenienie naszej pracy badawczej i popularyzatorskiej.

Najskuteczniej popularyzowane badania 2025

Nasze działania na Jeziorze Lednica, prowadzone we współpracy z Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, zostały uznane za wzorcowy przykład odpowiedzialnej popularyzacji kluczowego dziedzictwa wczesnopiastowskiego. Kapituła konkursowa oraz publiczność (ponad 20% głosów internautów) doceniły fakt, że nasze odkrycia – takie jak pozłacana włócznia czy rzeźbiona belka – nie są prezentowane jako wyrwane z kontekstu sensacje, lecz jako efekt długofalowych, metodycznych badań. Wyróżnienie to zawdzięczamy m.in. serii konferencji prasowych, relacjom filmowym oraz aktywnej obecności w mediach.

Unikatowy Artefakt 2025 – Twarz z czasów chrztu Polski

W kategorii „Unikatowy Artefakt” bezkonkurencyjne okazało się jedno z naszych najbardziej niezwykłych znalezisk: dębowa belka z wyrzeźbioną ludzką twarzą. Ten element konstrukcji wału obronnego grodu na Ostrowie Lednickim został wydatowany metodą dendrochronologiczną na około 967 rok. Jest to jedyne znane dotąd takie przedstawienie z terenów współczesnej Polski, które zmusza naukowców do rewizji wiedzy o wczesnopiastowskiej wizualności i komunikacji symbolicznej. Co więcej, drugie miejsce w tej samej kategorii zajęła odnaleziona przez nas pozłacana włócznia wczesnopiastowska, będąca prawdopodobnie prestiżowym insygnium władzy.

Najlepsze Archeologiczne Zdjęcie 2025

Uznanie zdobyła również nasza dokumentacja wizualna. Fotografia pt. „Twarz z głębin Lednickiego Jeziora”, przedstawiająca wspomnianą wyżej rzeźbę wyłaniającą się z półmroku jeziora, wygrała w kategorii najlepszego zdjęcia. Kadr ten został doceniony za połączenie precyzyjnej dokumentacji archeologicznej z silnym ładunkiem emocjonalnym, oddającym atmosferę archeologii podwodnej.

Za sukcesem stoją ludzie i długofalowa praca

Projekt „Jezioro Lednica” jest kluczowym przedsięwzięciem Centrum Archeologii Podwodnej UMK i jednocześnie najdłużej nieprzerwanie realizowanym projektem archeologicznym w Polsce – prowadzonym od 1982 roku. Dziękujemy całemu zespołowi badawczemu i współpracownikom – projekt realizujemy pod kierownictwem Andrzeja Pydyna, wspólnie z badaczami, studentami i wolontariuszami, we współpracy z Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy.

Składamy także serdeczne podziękowania:

• Organizatorom plebiscytu i kapitule konkursowej – za uważność, profesjonalizm i realne docenienie jakości badań oraz odpowiedzialnej popularyzacji.
• Wszystkim głosującym – za zaufanie i każdą oddaną „cegiełkę” poparcia dla archeologii podwodnej.
• Naszym partnerom z Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy – za wieloletnią, modelową współpracę badawczo-konserwatorską.
• Przyjaciołom, wolontariuszom i studentom, którzy pomagają nam odkrywać przeszłość.

Te trzy nagrody traktujemy jako zobowiązanie: do dalszej rzetelnej pracy terenowej i analitycznej, ale też do jeszcze lepszego opowiadania o Lednicy w sposób zrozumiały, uczciwy i osadzony w kontekście.

Do zobaczenia nad i pod wodą.